14/09/2018
อาราบิก้าVsโรบัสต้า
2สายพันธ์ที่เป็นที่นิยมดื่มกันทั่วโลก
เรากำลังจะบอกเล่าถึงเรื่องราวที่เหมือนจะเป็นคนละเรื่องเดียวกัน เพราะมันคือกลิ่นกรุ่นของเมล็ดกาแฟต่างสายพันธุ์ ทว่าทั้งโรบัสต้าและอาราบิก้าต่างก็เป็นกาแฟที่ได้รับความนิยมมากที่สุดในโลก เป็นที่รู้จักและเชื่อว่านักดื่มกาแฟทั้งหลายจะต้องเคยสัมผัสกับทั้งสองรสชาติกันมาเป็นที่เรียบร้อย
ส่วนในรายที่ไม่ค่อยได้ใส่ใจกับความต่างนอกจากต้องการเติมเพียงแค่คาเฟอีนให้ร่างกายสักหน่อยเท่านั้น อาจจะไม่รู้เลยว่ากาแฟที่ตัวเองกำลังจิบอย่างละมุนละไมมาจากสายพันธุ์ไหนกันแน่ ซึ่งหากจะกล่าวกันโดยทั่วไปโรบัสต้าคือสายพันธุ์กาแฟที่แพร่หลายมากกว่าอาราบิก้า ทว่าความอร่อยในรสชาติกลับเป็นอาราบิก้ามากกว่าที่ผู้คนสรรหามาครอบครอง แต่ด้วยเหตุหลายๆ ปัจจัย ทำให้โรบัสต้าหาซื้อได้ง่ายกว่าและมีราคาที่ถูกกว่าอีกด้วย
4-1
เริ่มต้นพูดถึงกับสายพันธุ์ที่ได้รับความนิยมมากที่สุดอย่างโรบัสต้า มองหาที่ไหนเราก็จะพบว่ากาแฟส่วนใหญ่เป็นสายพันธุ์นี้ทั้งสิ้น เริ่มตั้งแต่ชนิดของลำต้นที่เป็นไม้พุ่มขนาดเตี้ย หนาแน่นอยู่ด้วยใบและกิ่งก้านสาขาจำนวนมาก มีถิ่นกำเนิดที่แรกในแถบเอธิโอเปียก่อนจะแพร่หลายเข้าสู่โลกภายนอกมากขึ้น
การเพาะปลูกกาแฟสายพันธุ์นี้ถือว่าดูแลได้ง่าย สามารถเจริญเติบโตได้เกือบทุกสภาพลมฟ้าอากาศ ทนแดดทนฝนและจะยิ่งเติบโตได้ดีเมื่อปลูกในพื้นที่ราบ อีกทั้งการเพาะพันธุ์ยังสามารถเจริญเติบโตได้เร็ว ไม่มีปัญหาเกี่ยวกับการแห้งตายในช่วงต้นอ่อน และเมื่อโตเต็มที่จะให้ผลผลิตมาก ไม่ค่อยมีแมลงหรือโรคเข้ามารบกวน เราจะพบเห็นกาแฟชนิดนี้ได้ที่ภาคใต้ของไทยเป็นส่วนใหญ่ ยิ่งมีแสงแดดมากก็ยิ่งทำให้ลำต้นเติบโตได้ย่างสมบูรณ์มากขึ้นอีกด้วย
4-2
อาราบิก้าเป็นสายพันธุ์ที่หาได้ยากกว่าโรบัสต้า ลักษณะลำต้นจะสูงกว่าเป็นพุ่มไม้ขนาดกลาง ถิ่นกำเนิดอยู่บริเวณที่ราบสูงของเอธิโอเปียเช่นกัน และสัดส่วนของสายพันธุ์นี้ยังมีมากถึง 70 เปอร์เซ็นของพื้นที่เพาะปลูกเมื่อเทียบกับโรบัสต้าแล้ว ทว่าผลลิตที่ได้ให้ปริมาณน้อย เติบโตช้า ต้องปลูกในเขตพื้นที่สูง ซึ่งเหนือกว่าระดับน้ำทะเลปานกลางประมาณ 1,300 เมตรขึ้นไป และมักจะอาศัยอยู่ใต้ร่มเงาของไม้ใหญ่เป็นหลัก
ที่สำคัญจะต้องมีสภาพอากาศหนาวเย็นไม่เกิน 24 องศาเซลเซียสจึงจะสามารถเจริญงอกงามได้ดี การปลูกและดูแลยุ่งยากมากกว่า ทำให้ต้นทุนการเพาะปลูกสูง เนื่องจากสภาพดินต้องร่วนซุย มีหน้าดินลึก ดังนั้นส่วนใหญ่เราจึงพบเห็นสายพันธุ์นี้ได้ที่บริเวณภาคเหนือของไทย ซึ่งเป็นเขตที่ราบสูงและมีอากาศหนาวเย็นเกือบตลอดทั้งปี นอกจากนี้อาราบิก้ายังให้เมล็ดน้อยกว่า ภูมิคุ้มกันต่อโรคและแมลงต่ำ มีโอกาสเสี่ยงที่จะตายได้ง่าย จึงทำให้มันมีราคาสูงตามปัจจัยในการผลิตที่มีต้องใช้ทุนหนา
4-3
ความแตกต่างในรสชาติของทั้งสองสายพันธุ์
แม้จะเป็นเมล็ดกาแฟเหมือนกัน ทว่าทั้งสองชนิดให้รสชาติที่แตกต่างกัน ในความบริสุทธิ์ของเมล็ดกาแฟที่ผ่านการคั่ว บดและชง เราจะสัมผัสได้ว่าอาราบิก้ามีกลิ่นที่หอมละมุน รสชาตินุ่ม มีคาเฟอีนน้อยกว่า เรียกได้ว่ารสชาติไม่ full body เท่ากับโรบัสต้า มีกลิ่นที่หอมมากกว่า
ลักษณะของสีสังเกตได้หลังจากการชงแบบเพียวๆ แล้วจะมีสีจาง เหมาะสำหรับการทำเป็นกาแฟคั่วบด ส่วนโรบัสต้านิยมนำมาใช้ทำเป็นกาแฟสำเร็จรูปแบบผงทั่วไปที่มีขายตามท้องตลาด ให้รสชาติขมเข้ม คาเฟอีนสูงมากกว่า 2 เท่า และที่สำคัญจะมีรสชาติอมเปรี้ยวเล็กน้อย บางสถานที่ผลิตอาจจะผสมอาราบิก้าลงไปด้วยเพื่อเพิ่มความหอมและรสชาติที่อร่อยมากยิ่งขึ้น
4-4
Credit : http://www.travelprothai.com/
การผสมผสานของกาแฟทั้งสองเป็นหนึ่งเดียว
เราอาจจะโหยหาอาราบิก้ามาลิ้มลอง ทว่าส่วนใหญ่ที่มีขายอยู่ตามท้องตลาดหรือร้านกาแฟจะมีส่วนผสมของโรบัสต้าในสัดส่วนที่มากกว่า การเติมอาราบิก้าเข้าไปมีเป้าหมายเพื่อเพิ่มรสชาติและกลิ่นให้ละมุนขึ้น แต่บางยี่ห้อก็เป็นกาแฟโรบัสต้าแบบเพียวๆ เพื่อลดต้นทุนในการผลิต
อีกทั้งการใช้อาราบิก้าให้เข้ามาเป็นส่วนผสม เท่ากับการเพิ่มต้นทุนการผลิตให้สูงขึ้น จึงไม่แปลกที่มันนำมาใช้เพื่อปรุงแต่งรสชาติเหมือนการเติมผงชูรสในอาหารให้กลมกล่อม ส่วนใครที่ต้องการสัมผัสอาราบิก้ากันแบบเพียวๆ ก็สามารถสัมผัสกับรสชาติเหล่านี้ได้เช่นกัน เพราะบางร้านกาแฟก็โฆษณาว่าเป็นกาแฟอาราบิก้า 100 เปอร์เซ็น บางผลิตภัณฑ์ก็เช่นเดียวกัน แต่ราคาซื้อก็จะแพงขึ้นมาในอีกระดับนึง ดังที่กล่าวไปข้างต้นว่าการลงทุนเพาะปลูกกาแฟสายพันธุ์นี้มีความเสี่ยงและค่าใช้จ่ายในการดูแลสูง ทำให้เป็นความเชื่อมโยงที่เกี่ยวเนื่องกันตามมา
แม้เราจะคิดว่าการผสมผสานระหว่างโรบัสต้าและอาราบิก้าเข้าด้วยกันเพื่อเติมเต็มรสชาติให้อร่อยยิ่งขึ้น แต่ในบางร้านกาแฟก็ปรุงแต่งรสชาติของส่วนผสมทั้งสองชนิดนี้เข้าด้วยกันเพื่อให้เกิดรสชาติที่แตกต่างกันออกไป ถือว่าเป็นหนึ่งในศิลปะของกาแฟ อาราบิก้าหรือโรบัสต้าก็ไม่ได้มีสิ่งใดสมบูรณ์แบบ เป็นการเติมเต็มส่วนที่ขาดหายของกันและกัน อีกทั้งขึ้นอยู่กับความชอบส่วนตัวของเหล่าคอกาแฟด้วย
