Heemkundekring Vehchele

28/05/2026

Gisteren namen enkele gidsen van het rondleidingenteam Veghel Centrum deel aan de 6e Ontmoetingsdag van het Platform Gastvrij Meierijstad. Zo'n 140 deelnemers uit de recreatief/toeristische branche, zoals ondernemers en personeel, museummedewerkers, beleidsmedewerkers en vrijwilligers gaven Rooi een oranje kleur bij het in groepen rondfietsen langs 6 toeristische locaties. Daar kregen de groepen telkens een korte uitleg van deskundigen.
Het weer werkte natuurlijk mee en bij de afsluiting op Kasteel Henkenshage werd niet alleen geluncht, maar ook ervaringen uitgewisseld en inspiratie opgedaan. Een zeer geslaagde dag, met dank aan de organisatie door www.bezoekmeierijstad.nl.

12/05/2026

Ut wàr unnen schonnen aovond.

Zo'n 115 toeschouwers woonden gisteren de boeiende lezing/presentatie bij van taalkundige Yoïn van Spijk over het Brabantse dialect. Na een korte reis door de geschiedenis, waarbij Yoïn het ontstaan van het Nederlands en de Nederlandse dialecten uitlegde, ging hij na de pauze nader in op het Brabants en specifiek ook het Veghels. Dit deed hij interactief, dus het publiek liet zich niet onbetuigd.
Vooral het verschil in dialect tussen West en Oost Brabant was frappant, maar bleek geografisch bepaald. Ook het Veghels dialect van 100 jaar terug is danig aan verandering onderhevig, bleek uit de vele reacties uit de zaal.

Met de nodige hilariteit werd duidelijk dat dialecten soms op enkele kilometers al accentverschillen hadden. En zo was de bijeenkomst op enkele onderdelen ook voor Yoïn leerzaam.
Bij de afronding was de conclusie dat de streektaal ondanks allerlei initiatieven helaas langzaam zal gaan verdwijnen. Anderzijds mogen we trots zijn op meertaligheid.
Tot slot vertelde Yoïn dat voorzichtig wetenschappelijk onderzoek aantoont, dat meertaligheid mogelijk ook kan bijdragen aan het vertragen van cognitieve achteruitgang bij de ziekte van Alzheimer.
Dat verrassende nieuwtje werd door het publiek direct omarmd!

De avond mag zeer geslaagd worden genoemd en de toehoorders gingen onder het uitwisselen van allerlei uitdrukkingen en gezegden met een goed gevoel “op huis / huus / hous aon” of “terug naor de kiet”.

11/05/2026

Ook deze zomer gaan we op 3e vrijdag van de maand voor individuele belangstellenden en stellen een gratis rondleiding met gids door Veghel centrum verzorgen.
De eerste keer op 15 mei aanstaande. Aanmelden niet nodig.
Start 19.00u bij het Raadhuis op de Markt.

03/05/2026

Lezing 'De Brabantse Dialecten.

Op dinsdag 11 mei aanstaande geeft taalwetenschapper en docent Yoïn van Spijk voor Heemkundekring Vehchele een lezing over de Brabants Dialecten.
Deze lezing over de Brabantse dialecten is toegespitst op dat van Veghel en omstreken. Het wordt een feest van herkenning met volop interactie: ‘Hoe zegde gullie dè?’
Van Spijk neemt u mee op een reis door de geschiedenis van de vele soorten Brabants die vandaag de dag in onze provincie gesproken worden. Uiteindelijk zoomt hij in de lezing in op de dialecten van de Meierij – en in het bijzonder dat van Veghel.
De lezing maakt de Brabanders onder ons er op attent hoeveel u van uw taal en dialect weet zonder dat u het beseft. U zult bijvoorbeeld zien dat u elke dag naamvallen hanteert, dat u in uw Brabants veel meer klinkers gebruikt dan in het Nederlands en dat uw gevoel voor woordgeslacht stukken beter is dan dat van iemand die alleen Nederlands spreekt.
Samen met Yoïn onderzoeken de aanwezigen in het laatste deel van de lezing hoe het dialect de afgelopen tachtig jaar is veranderd. Hoe werd het Veghels tachtig jaar geleden uitgesproken? ‘En hoe zegde gullie dè teegesworrig?’

U bent van harte welkom om de lezing in de H. Hartkerk aan de Vondelstraat in Veghel te komen bijwonen. Voor leden van HKK Vehchele is de lezing gratis. Niet leden betalen € 5,00 entree. Aanmelden is verplicht en kan tot en met vrijdag 8 mei 2026 via de website www.vehchele.nl.

22/04/2026

Introductie bijeenkomst nieuwe leden Heemkundekring Vehchele.

Een negental nieuwe leden werd door het bestuur en enkele vrijwilligers van de HKK afgelopen maandagavond in de raadszaal van het oude raadhuis in Veghel verwelkomd voor een introductiebijeenkomst.
Bij de presentatie van Rolf Vonk deed hij uit de doeken wat de heemkundekring doet, inhoud en wat de leden kunnen verwachten. Ook stond Rolf stil wat de leden kunnen bijdrage aan de heemkundekring of kunnen vinden bij onze vereniging.
De nieuwkomers kregen daarna nog een rondleiding door het archief in de kelder en de eerste verdieping van het Raadhuis.
Om vervolgens te eindigen in de vernieuwde heemkamer met tal van nieuwe bezienswaardigheden.
De nieuwkomers gingen met veel nieuwe kennis over de HKK huiswaarts.

20/04/2026

Binnenkort moeten we noodgedwongen afscheid nemen van een bijzonder Veghels monument: de oude, grootse plataan in de tuin van het Raadhuis/de bibliotheek. Maar gelukkig is die daarna nog te zien op dit schilderij van Wim van den Nieuwenhuizen (1939-1985). Elke donderdagmiddag bij de openstelling van de Heemkamer in het Raadhuis van 14-16 uur.

VEGHEL | Veel Veghelaren zullen hem nog kennen van zijn prachtige tekeningen, schilderijen en gedichten: kunstschilder en dichter Wim van den Nieuwenhuizen uit de Zeven Eikenlaan.

14/04/2026

We ontvingen het volgende nieuws van het Brabants Historisch Informatie Centrum (BHIC).

Het verleden spreekt: nieuwe Oral History Portal bij BHIC
Hoe was het om op een Brabantse kostschool te zitten? Wat herinneren mensen zich van de bevrijding in 1944? Het Brabants Historisch Informatie Centrum (BHIC) brengt deze verhalen samen in een nieuwe Oral History Portal op zijn website: www.bhic.nl/oral-history.

De portal bundelt zogeheten oral history-interviews: geluidsopnames van gesprekken over persoonlijke herinneringen. Deze opnames waren al onderdeel van de BHIC-collectie, maar zijn nu voor het eerst overzichtelijk samengebracht op één plek en toegankelijk gemaakt voor het grote publiek.
Binnen de portal zijn verschillende interviewcollecties te vinden. Zo zijn er gesprekken met oud-kostschoolbewoners en ook de Tweede Wereldoorlog komt aan bod, bijvoorbeeld via herinneringen aan de bevrijding van Brabant en verhalen over politieke bewegingen uit die tijd, zoals de fascistische organisaties Zwart Front en Nationaal Front.

De Oral History Portal is nu te vinden op de website van het BHIC. Met één klik komt het verleden verrassend dichtbij: www.bhic.nl/oral-history.

Zou je deze fout willen doorgeven aan ons via [email protected]? Dan gaan we hem herstellen. Laat daarbij even weten op welke pagina je was en welke link je aanklikte, waarna het mis ging. Alvast bedankt voor je hulp!

09/04/2026

Ook dit is historisch erfgoed. Mooi dat IVN hier aandacht aan besteedt. Een aanrader.

IVN FIETSTOCHT MONUMENTALE BOMEN IN MEIERIJSTAD

zondag 12 april 10.00 – 12.30

In Veghel en omgeving staan veel bomen en van al deze bomen zijn er zo’n 2.000 die de status monumentaal of waardevol hebben! Monumentaal omdat ze al erg oud (meer dan 100 jaar) of een
bijzondere soort zijn. Een aantal van deze bomen staan op zondag 12 april in het middelpunt: natuurvereniging IVN organiseert dan een fietstocht Monumentale Bomen langs enkele van deze
speciale bomen.

De fietstocht van ca. 20 km start om 10.00 uur vanaf het gemeentehuis Veghel (Stadhuisplein). Rond 12.30 uur zijn we weer terug bij het vertrekpunt. De fietstocht is geschikt voor iedereen die een tocht van 20 km. kan fietsen in een groep. Er wordt regelmatig gestopt voor een toelichting door IVN natuurgidsen bij een bijzondere boom. Aan deelname zijn geen kosten verbonden.

De fietstocht start met een rondje langs bomen in Veghel en gaat daarna richting Zijtaart. Via Keldonk gaat het naar Erp en vandaar weer terug naar Veghel. Onderweg wordt een tiental bomen
die aangemerkt zijn als monumentale boom, nader bekeken en besproken.

Zin om mee te gaan? Pomp de banden op aan en neem wat drinken mee voor onderweg. Meer informatie www.ivn-veghel.nl of [email protected].

Het IVN heeft elke maand wel een publieksactiviteit waarbij u van harte welkom bent, deze keer dus een fietstocht van ca. 20 km. IVN Veghel, altijd iets bijzonder NATUURLIJK.

01/04/2026

Afgelopen maandagavond 30 maart waren ongeveer 175 belangstellenden naar de H.Hartkerk in Veghel gekomen om te luisteren naar het heden en verleden van “Het Duits Lijntje”.
André Velthausz vertelde met behulp van landkaart en afbeeldingen uitgebreid over de rijke geschiedenis van de spoorlijn Boxtel – Wesel. Met vele mooie en ook minder mooie anekdotes werd het verleden van de spoorlijn voor de volle zaal uit de doeken gedaan.
Na de koffie met 'n koekje vertelde Henk Engelmoer over het tracé van het lijntje in Veghel en de toekomstige ontwikkeling van het spoorwegemplacement tussen Middegaal en Vorstenbosscheweg.
Beide heren brachten een interessant en boeiend verhaal.

30/03/2026

Er is weer volop aanloop in onze mooi fris geschilderde en heringerichte, ruime heemkamer. Met fijn nieuw meubilair zit je er heerlijk aan de koffie!

27/03/2026

Heemkundekring Vehchele naar BHIC in de Citadel in Den Bosch.

Een 40 tal leden van onze vereniging zijn afgelopen dinsdagmiddag 24 maart op bezoek geweest bij het Brabants Historisch Informatie Centrum (BHIC) in 's-Hertogenbosch. BHIC is gevestigd in de prachtig gerestaureerde Citadel, waar we hartelijk werden ontvangen met koffie en een natuurlijk een Bossche bol.
De groep werd in tweeën gesplitst en een helft kreeg een presentatie met o.a. uitleg over de website van BHIC en de andere helft werd ondertussen o.l.v. een gids rondgeleid. Na een uur werd het programma voor de twee groepen gewisseld.
De digitale site van BHIC is zeer ruim gedocumenteerd en er zijn heel veel gegevens omtrent de geschiedenis van voornamelijk Noord-Oost Brabant te vinden en te halen. Er werden voorbeelden getoond van bewoners en gegevens van Veghel.
Bij de rondleiding werd een aantal depots bezocht, waaronder de scanafdeling. De medewerkers van het BHIC hadden een speciaal hoekje gecreëerd dat betrekking had op de heemkundekring Vehchele, waaronder de oprichtingsdocumenten. De dames van het archief hebben de nodige inspiratie en ideeën opgedaan. Het was een leuke en inspirerende middag.