14/11/2014
Sa bandela Sarda at raighinas antigas, ma benit dae atesu, benit dae s'annu 1106, in cuss'annu Soberanu de Aragona Pedru primu aiat binchidu contra Soberanu Saracenu Abderramen, duncas leadu possesso torra de sos Pireneos in su pranu de Alcoraz, a fronte de sa idda de Huesca. a poi de sa bitoria aiant fissadu umpare a sas feguras de sos contes de Barcellona, finas s'iscudu cun bator palos rujos in campu de oro grogu, fit sa prima bandela de sos bator moros, o mezus unu sinnu chi mustraiat sa rughe de Santu Giorzi protetore issoro, cun bator conca de Moros, sos moros fint sos mussulmanos arabos, sas bator concas pintadas in sa bandela fint sos bator re Saracenos, sinnu de soberanidade, pro ammentare sa batalla..poi subra cussa tradizione cun sos seculos bat annantu o bogadu, finas a cunfunder sa bera istoria de sos bator moros, calcunu at ligadu sa bandela Sarda a su gonfalone chi Paba beneitu segundu aiat dadu a sos Pisanos pro aer agiuadu sos sardos dae sa mineta de su malu Saracenu Museto..in su 1150 su regnu de Aragona ses fusu cun su principadu de sa Catalogna, annos a poi pro aer liberu mercadu in su mediu oriente, ses fatu su logu chi giughiat a sas Baleari, sa Sardigna, Corsica, Sicilia e Cipro..in su 1297 sa cheja at autorizadu sos catalanos a s'impossessare de sa Sardigna e de sa Corsica ,poi in su 1324, a poi de c'aer cazzadu sos Pisanos dae su Giugadu de Casteddu, de Torres e de Gaddura, su “Regnu de Sardigna e Corsica” fit lende cuvviu a esser istituidos finas de fatu. su “Regnu De Sardigna e Corsica”, fit abbarradu Regnu de Sardigna ebbia, ca sa Corsica ses difesa ene e duncas est abbarrada Genovese, fatu ista chi a partire dae su 1420, binchida sa batalla contra su Giuigadu de Arborea, sa terra Sarda ruet in manu de sos Ibericos Aragonesos..sos Catalanos Aragonesos aiant tentu pro se sas bandela cun bator palos rujos in campu de oro, a sos Sardos aiat lassadu sos bator moros cun sa benda in fronte..In su XVII secolu, pro imbagliu sas bendas ant tancadu sos ojos a sos bator moros, e g*i est abbarrada finas a sos Savoia in su 1720, sos Savoia baiant annantu s'Abbile Sabauda cun rughe cana in campu ruju, cun rizu biaitu..Cussa noa bandela fit posta intro sa bandela tricolore, dae Carlo Alberto in su 1848, be restada finas a cando est naschidu su Regnu de S'Italia 1861, fit propriu sa naschida de S'Italia chi poniat acabbu a su Regnu Sardu, a poi de 567 annos de vida..Sa bandela Sarda nde la torrat a pizu su partidu Sardu de Azione in su 1921, la cheriana impreare comente mustra de riscatu, ma fint famidos pius de politica che de istoria, e duncas chena lu cherrer aiant seberadu sa bandela imbagliada, cussa a ojos bendados comente poveros tzegos, e non cussa de nobiles oberanos..In su 1950 sa bandela Sarda cun ojos bendados benit a esser sa chi rapresenta sa Regione Autonoma de sa Sardigna finas a su 1999, a sa cale benit curregidu s'imbagliu, duncas non pius sa benda a covacare sos ojos de sos Sardos, ma in fronte comente fit naschida in su 1106, dae tando sos Sardos podent bider atesu, e sighire a impreare unu simbulu comente etnia, chi a dolu mannu aparteniat at un'ateru populu e atera cultura..
